Demonun çıkmasından beri oyunu defalarca oynadım, bununla ilgili görüşlerimi yazıyorum.
PES 2008'e iki yönden bakmak lazım. Birincisi, uzun yıllar sonra PC versiyonu next gen olarak yapıldı. PS2'nin kapasitesi ile sınırlı bir port olmaktan öte gidemeyen PC versiyonu artık göze hoş gelmiyordu. Görsel açıdan EA'in arkasında yer alsa da yama yapımcıları sayesinde görsel ve işitsel olarak iyileştiren (HD formalar, çim yamaları, ses yamaları vs. sayesinde )PES oynanabilirlik avantajını daha da arttırarak hep bir adım öndeydi.
Fifa vs PES
İki oyunun karşılaştırmasına girmeyeceğim çünkü artık ortada 3 oyun var. Evet şaka yapmıyorum, bana göre EA'in Fifa'sı PC/PS2 yani current gen olarak adlandırılan versiyon ve X360/PS3 için olan next gen olarak adlandırılan versiyonlar tamamen farklı yapımcılar tarafından yapılmış, oyun motorları, grafikleri, fizikleri olarak farklı oyunlar. Bir futbol oyununda temel olarak gameplay'i fizik motoru etkiliyor. Top ve oyuncular'ın etkileşiminde büyük rol oynayan fizik motoru oyunun kendi motoru ile birlikte oyunu oluşturuyor. Şimdi EA tamamen farklı motorlar kullanınca ortaya sadece isim olarak aynı ama birbirinden tamamen farklı oyunlar çıkmış oluyor. Bu durumda ortada 2 tane Fifa var, yani karşılaştırken buna göre karşılaştırmak lazım. Yıllardır bir iki değişiklik ile (2007'yi bundan ayrı tutuyorum çünkü kaliteli bir yapımcı ile gayet iyi bir iş çıkarmışlardı.) EA aynı oyunu sunuyordu. Şimdi en kaliteli yapımcıları next gen tarafına kaydırdılar. Oyun dünyasından bir kontağım sayesinde EA'in pazarlama dokümanı elime geçmişti. EA de işler tamamen ticari işler. Bu doküman pazarlama ekibi tarafından editlenmişti ve oyunun yapımcısına bu sene hangi özellikler üzerinde durmaları konusunda yaptırımlar içeriyordu. Örneğin , "first shot diye bir şey uydurun biz bunu lanse edebiliriz, böylece satışlar artar." Bu durumda iki şirket arasında büyük bir fark ortaya çıkıyor. (next gen Fifa'yı hariç tutuyorum.) Konami'de kararları Shingo Takatsuka (Seabass) alırken EA'de işi genel anlamda yürüten ticari kanat, pazarlama ekibi. 2007'de iyi yöne kayan Fifa'yı 08 ile durağan bir havaya soktular. Next gen tarafını ayrı tutuyorum (bunu defalarca yazıyım ki Fifacılar saldırmasın :) )
PES 2008 ile yapılan değişiklikler:
Grafikler:
Genel anlamda bir gelişme bariz olarak ortada. Tamamen DX9 fonksiyonlarından yararlanarak iyi bir motor hazırlamışlar. Bunu her noktada görebiliyoruz. Ön plana çıkan yüzlerdeki gelişme. Fotografik kalitede yüzler yaratmışlar. Teknoloji herşey demek deği, oradaki grafik sanatçısı da tek tek uğraşmış belli ki yüzler üzerinde. Bir işi yapıyorsan tam yapacaksın. 3 tane yüz orjinal gerisi generic olursa komik oluyor. Konami tek tek yüzler üzerinde uğraşmış. (lisanslar dahilinde tabi ki.)
Stadyum tasarımlarında hala eksikler var, seyirciler gene iyi değil. Eskisinde göre tabi ki kat kat iyi ama gerçekçi bir görüntüleri yok. Yalnız farkettiğim kadarıyla takımın gidişatına göre tepkiler vermişler. Seyircinin oturup kalkması ve ufak da olsa sevinç ve üzüntü farkını görebiliyoruz.
Formalar geliştirilmiş. Daha yüksek detayda bir tasarım kullanmışlar ve next gen gücü ile formalardaki kırışıklıklar bile daha gerçekçi. Tabi mükemmel değil. Tahminimce PES 2010'da gerçek kumaş dokusunu görebileceğiz formalarda. 2009'da bunu beklemiyorum, büyük ihtimalle aynı grafik kalitesinde olacaktır.
Oyun ekranındaki ufak bir sorun radar. Radarı saydam yapınca fazla saydam oluyor. Bunu ayarlamak lazım. Hiç görünmez gibi bir hale geliyor, en azından bana öyle geldi.
Çim kaplaması uzaktan süper ancak çok yakın planlarda bir tuhaflık var, düşük çözünürlük olduğu hemen göze çarpıyor. Dijital bir havası var, full versiyonda daha mı iyi olur bilemiyorum ama sanki yama yapımcıları bunun daha iyisini oyuna aktarablirler gibi geldi.
Animasyonlar: Burada oyuncuların genel koşmasında eksikler devam ediyor. Hep söylenen robotik hareketler yine var ama şut, pas, kafa atma ve diğer estetik hareketlerde animasyonlar yumuşatılmış, göze hoş geliyor. Bazı ufak buglar var, collision (çarpışma) 'yı tam giderememişler, bazı pozisyonlarda yine bacaklar birbiri içinden geçebiliyor. Ama bu çok önemli bir şey değil, sadece replay'lerde yakın plandan göze çarpabiliyor.
Kale ağları çok iyi olmuş. Biraz fazla esnek görünse de gerçekten ağ gibi görünüyor. Hareketleri gerçekçi, topun momentumuna göre bir hareketlenme söz konusu. Bunu iyi ayarlamışlar.
Kaleci animasyonlarında fazla bir değişiklik göremedim. Uçarak çift yumruk olayı yine var, onun üzerinde çalışsalar iyi olurdu, anlamsız bir hareket gibi görünüyor. Gerçek futbolda da bu olabiliyor ama bu şekilde değil, daha yumuşak bir animasyon kullanılabilirdi.
Hakemlere gelelim. Bu kadar güzel olurdu ancak. Kart vereceği zaman hemen yakın plana geçmiyor, hareketlerde bir süreklilik var. Tüm kararların hareketlerini eklemişler. Vuruş işareti vermesi, devam kararları, yan hakemin korner ve aut göstermesindeki detaylara kadar aktarılmış oyuna.
Oyuncu değişikliklerindeki menejerin oyuncuyu tebrik etmesi gibi detaylar da hoş, sakatlıklarda sahaya giren sağlık ekibinin grafikleri de geliştirilmiş. Farklı tipler kullanmışlar.
Oyuncular gol atınca sevinçlerinde bazen yedek oyuncular ile de sevinebiliyorlar. Bu güzel düşünülmüş bir ayrıntı. Ayrıca sevinçlerdeki animasyonları iyileştirmişler. Saha zemini ve diğer oyuncularla temaslar iyice yumuşatılmış, aynı kutuplu mıknatıs etkisinde olduğu gibi birbirini itmiyorlar.
Tekrarlar : Sonunda şu tekrarları düzelttiler. Müthiş bir organizasyon ile takım oyunu golü atardık ama tekrarda son vuruş görünürdü. Şimdi bu süre uzatılmış ve oyun bunu algılıyor, geniş kamera açısından güzel paslaşmalarınızı gösteriyor.
Sesler:
Seslerde gördüğüm en önemli gelişme saha içinde. Saha içinde oyuncuların bağırışları, hakeme tepkileri, ve kenar yönetimden gelen tepkiler oyundaki kararlara oldukça uygun. Gerçekten güzel yapmışlar.
Seyirci efektleri son vuruşlardaki sevinç ve hayal kırıklıklarında iyi ancak gol olunca biraz daha güçlü bir ses beklerdim. Sanki biraz zayıf kalmış ama tabi spiker eklenince atmosfer daha iyi olabilir. Bunu göreceğiz.
Türkiye-Türkiye diye bağırmaları güzel ancak bunun frekansını tutturamamışlar. Bütün maç tezahürat durmadan devam edince aynı şeyi duymak sıkıcı olabiliyor. Ya çeşitli tezahürat sesleri koymak lazımdı ya da sıklığını azaltmak.
Topa vuruş, direkten gelen ses bunlar güzel, ikili mücadelelerdeki yeni eklenen sesler de oyuna hava katmış. Bazı sesler biraz abartılı, maç izlerken hiç duyamayacağımız sesler gelebiliyor. Ama genel olarak güzel.
Gameplay:
Bu sene en çok üzerinde durdukları konulardan birincisi learning AI (öğrenebilen yapay zeka). Bu tabi ki gerçekçi bir iddia değil. AI hiç bir zaman öğrenemez. Ancak bu öğrenme şu anlamda kullanılıyor. Belirli defans ve atak taktikleri var. Sizin eğiliminize göre taktiklerinde değişiklik yapabilir ancak. Bu da komut setinde bulunan farklı bir taktiği seçmek demek. Örnek olarak, siz daha çok kanatlardan atak yapıyorsanız üçlü savunma yerine 5 li savunmaya geçerek kanatlardaki adamların önünü tıkayabilir. Başka bir örnek olarak, siz sürekli 2 adamla pres yapıyorsanız sahanın diğer yanında boşluk oluşur, CPU da oraya uzun bir pas atabilir. Bu da iyi bir gelişme sonuç olarak. Bunu oyun içinde farketmek mümkün.
Şutlar: Şutlarda en büyük değişiklik gelişine vuruşlarda olmuş. Bu işte en çok beğendiğim şey. PES bugüne kadar şutlar konusunda hep iyiydi ama bir anda önünüzde beliren toplara çok isabetli voleleler, şutlar atıyorduk. Bu biraz abartılıydı. Bunu dengelemişler. Oyuncu yeteneneğine göre, abartılı olmayan şekilde ve zor toplarda kötü vuruşlar bekleyebileceğiniz yeni bir şut mekaniği geliştirmişler.
Paslar: Çok memnun değilim, Neden? Fazla script kullanmışlar. Bugüne kadar az derecede script kullandıkları alanda eski Fifa serilerini hatırlatan derecede script kullanmışlar. İnanılmaz isabetli paslar atılıyor. Özellikle uzun toplarda top neredeyse güdümlü bir füze gibi oyuncunun üzerine gidiyor. Burada bir şeyle dengeleme yapmışlar. Çok sert gelen uzun pasta oyuncu kontrol etmekte zorlanıyor. Arapaslarda da fazla derecede script var. Fazla bir yeteneğe sahip olmanıza gerek yok, ara pas tuşu ile mükemmel paslar atabiliyorsunuz. Paslar ile ilgili beğendiğim şey ise pasların hızı. Çok iyi ayarlamışlar. Gerçek futbol maçlarında hissettiğiniz, gördüğünüz bir hızda gidiyor paslar.
Ortalar: Bu iyi işte. Ortalardaki anormal isabet oranı azalmış. Bir de topu 90 derece ile çevirebilmek mümkün değil, en azından gittiğiniz yöne doğru hareketleniyor orta yaptığınızda. Çok gerçekçi ortalar yapılıyor. Gerçekten harika olmuş.
Çalımlar: Yeni bir hareket göremedim ancak sadece yön tuşları ile rakibi ekarte etmek daha iyi bir şekle getirilmiş. Bir anda dönerek rakibi ekarte edebiliyoruz. O kadar iyi dengelemişler ki, işe yaramaz hareketler koymaktan daha iyi olmuş sırf bunun üzerinde uğraşmak.
Kafalar: Fazla bir fark göremedim henüz ama isabet oranını dengelemişler. Vurmak için iyi zamanlama şart. Bu konuda PES6 da iyiydi zaten. Yine iyi olmuş diyebilir.
İkili mücadeleler: Süper olmuş. Oyuncunun dayanıklılığı ve diğer özellikleri de göz önüne alınarak ikili mücadeleler çok gerçekçi yapılmış. Örneğin Aurelio gibi bir savaşçı oyuncu aynen kendisi gibi rakibin üzerine hızla gidip önünden topu alabiliyor. Aynı şekilde top kontrolü süper olan Ronaldo topu tutmakta diğer oyunculara göre çok daha başarılı. Mücadeleler sırasında oyuncunun gücüne göre oyuncunuz yere düşebiliyor ve bu durumda hakem oyunu devam ettiriyor. Fazla bir müdahelede faul kararı geliyor. Burada da PES'in müthiş dengesi var.
Ek Özellikler: Yere Atma: Evet, en çok konuşulanlardan biriydi kendini yere atma tuşu. Aslında böyle bir şeyi oyuna koymak büyük risk. Ama Konami bunu başarı ile oyuna eklemiş. Kesinlikle saçma sapan yerlerde kendinizi atarsanız hakem yemiyor. Sarı kartı yapıştırıyor. Ancak burada da denge var, her düştüğünüzde kart vermeyebiliyor. Asıl güzellik, bazı durumlarda işe yarayabiliyor. Bunun en çok yaradığı durumlar rakip defansın hakikaten size bir nebze de olsa temasta bulunduğu durumlar. Yakın temasta bir defans oyuncusu sizi rahatsız ediyorsa deneyebilirsiniz, hakem bu hallerde faul verebiliyor. Hatta penaltı bile. Ama dengesi çok iyi ayarlanmış.
Hakem kararları ve kartlar: Genelde PES5'den beri hakemlerden memnunum. Devam kararında gelişmeler mevcut, daha mantıklı devam kararı veriyor hakemler. Ayrıca kartlarda da dengeli bir tutum var. Saçma sarı kartlar ve verilmeyen kırmızı kartlar görmedim henüz. Bu da iyi bir durum.
Genel Puan: 9/10
Tam sürüm ile daha yazacak çok şey bulunur ama ben müthiş bir oyun bekliyorum. Konami yine kendisini aşmayı başarmış.
